
🌐 CSM-1/17 ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା | ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ର ଏବଂ ମାଡେଲ ଉତ୍ତର
ସମୟ: ୩ ଘଣ୍ଟା | ସମସ୍ତ ପ୍ରଶ୍ନ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ | ଉତ୍ତର ଓଡ଼ିଆରେ ଲେଖିବା ଆବଶ୍ୟକ
୧. ନିମ୍ନଲିଖିତ ଯେକୌଣସି ଗୋଟିଏ ବିଷୟରେ ପ୍ରାୟ ଏକ ହଜାର ଶବ୍ଦ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବନ୍ଧ ଲେଖ ୧୦୦ ମାର୍କ
- (କ) ଏକବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଗାନ୍ଧିବାଦର ପ୍ରାସଙ୍ଗିକତା
- (ଖ) ଶିକ୍ଷାନୟନ ଓ ଛାତ୍ର ରାଜନୀତି
- (ଗ) ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି
- (ଘ) କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଜୀବନର ବିଜ୍ଞାନ
- (ଙ) ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ ଦାୟବଦ୍ଧତା
(କ) ଏକବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଗାନ୍ଧିବାଦର ପ୍ରାସଙ୍ଗିକତା
ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଏକ ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ଚିନ୍ତାଧାରା ଏବଂ ଦର୍ଶନ ଏକବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବରେ ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ। ଗାନ୍ଧିବାଦ କେବଳ ଏକ ରାଜନୈତିକ ଆନ୍ଦୋଳନ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ଏକ ଜୀବନଦର୍ଶନ। ଅହିଂସା, ସତ୍ୟ, ସ୍ୱଦେଶୀ ଏବଂ ସର୍ବୋଦୟ ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ତମ୍ଭ।
ଆଜିର ବିଶ୍ୱ ଅନେକ ସମସ୍ୟାର ସମ୍ମୁଖୀନ—ଆତଙ୍କବାଦ, ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ଅସମାନତା ଏବଂ ସାମ୍ପ୍ରଦାୟିକ ତନାଘନା। ଏହି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ପାଇଁ ଗାନ୍ଧିବାଦ ଏକ ମାର୍ଗ ଦେଖାଏ। ଅହିଂସା ଆତଙ୍କବାଦର ସମାଧାନ ଦିଏ, ସ୍ୱଦେଶୀ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନର ସମାଧାନ ଦିଏ ଏବଂ ସର୍ବୋଦୟ ଅସମାନତାର ସମାଧାନ ଦିଏ।
ଗାନ୍ଧିବାଦର ଆଉ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ ହେଉଛି ନୈତିକତା। ଆଜିର ରାଜନୀତି ଏବଂ ସମାଜରେ ନୈତିକତାର ଅବକ୍ଷୟ ଘଟିଛି। ଗାନ୍ଧୀ କହିଥିଲେ, ଉପାୟ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଉଭୟ ଶୁଦ୍ଧ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ।
ଶେଷରେ, ଗାନ୍ଧିବାଦ ଏକବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭାବରେ ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ। ଏହା ଏକ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ, ସମୃଦ୍ଧ ଏବଂ ସମାବେଶୀ ବିଶ୍ୱ ଗଠନ ପାଇଁ ଏକ ମାର୍ଗଦର୍ଶନ।
(ଖ) ଶିକ୍ଷାନୟନ ଓ ଛାତ୍ର ରାଜନୀତି
ଶିକ୍ଷାନୟନ ଏବଂ ଛାତ୍ର ରାଜନୀତି ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଗଭୀର ସମ୍ପର୍କ ରହିଛି। ଛାତ୍ରମାନେ ହେଉଛନ୍ତି ଦେଶର ଭବିଷ୍ୟତ। ସେମାନଙ୍କର ଶିକ୍ଷା ଏବଂ ରାଜନୈତିକ ସଚେତନତା ଉଭୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଛାତ୍ର ରାଜନୀତି ଛାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ନେତୃତ୍ୱ ଏବଂ ଦାୟିତ୍ୱବୋଧର ଶିକ୍ଷା ଦିଏ।
ଛାତ୍ର ରାଜନୀତିର ସକାରାତ୍ମକ ଦିଗ ହେଉଛି ଏହା ଛାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ମୂଲ୍ୟବୋଧ ଶିଖାଏ। ସେମାନେ ନିର୍ବାଚନ, ବିତର୍କ ଏବଂ ସଂଗଠନର କୌଶଳ ଶିଖନ୍ତି। ଦ୍ୱିତୀୟତଃ, ଛାତ୍ର ରାଜନୀତି ସାମାଜିକ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ପାଇଁ ସଚେତନତା ସୃଷ୍ଟି କରେ।
ତଥାପି, ଛାତ୍ର ରାଜନୀତିର ନକାରାତ୍ମକ ଦିଗ ମଧ୍ୟ ରହିଛି। ରାଜନୈତିକ ଦଳମାନେ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ନିଜର ଉପକରଣ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି। ଏହା ଛାତ୍ରମାନଙ୍କର ଶିକ୍ଷାରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରେ।
ଶେଷରେ, ଶିକ୍ଷାନୟନ ଏବଂ ଛାତ୍ର ରାଜନୀତି ମଧ୍ୟରେ ସନ୍ତୁଳନ ଆବଶ୍ୟକ। ଛାତ୍ରମାନେ ରାଜନୈତିକ ସଚେତନତା ହାସଲ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ, କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ହେବା ଉଚିତ।
(ଗ) ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି
ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଏକ ଅନିବାର୍ଯ୍ୟ ସତ୍ୟ। ବନ୍ୟା, ମରୁଡ଼ି, ଭୂକମ୍ପ, ବାତ୍ୟା ଏବଂ ସୁନାମି ଭଳି ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଲୋକଙ୍କୁ ପ୍ରଭାବିତ କରେ। ଓଡ଼ିଶା ଭଳି ରାଜ୍ୟ ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ। ଏହି ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆବଶ୍ୟକ।
ପ୍ରଥମତଃ, ପୂର୍ବ ସୂଚନା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆବଶ୍ୟକ। ପାଣିପାଗ ବିଭାଗ ଏବଂ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ମିଶି ସମୟୋଚିତ ସୂଚନା ପ୍ରଦାନ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଦ୍ୱିତୀୟତଃ, ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷିତ ନିର୍ମାଣ ଆବଶ୍ୟକ। ତୃତୀୟତଃ, ସମ୍ପଦ ସଂରକ୍ଷଣ ଏବଂ ପୁନର୍ବାସ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆବଶ୍ୟକ।
ଚତୁର୍ଥତଃ, ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ସହଭାଗିତା ଆବଶ୍ୟକ। ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନେ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନାରେ ସକ୍ରିୟ ଭାବରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।
ଶେଷରେ, ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ସମନ୍ୱିତ ପ୍ରୟାସ ଆବଶ୍ୟକ। ସରକାର, ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଏବଂ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ତରରେ ପ୍ରସ୍ତୁତି ହିଁ ଜୀବନ ଏବଂ ସମ୍ପଦ ରକ୍ଷା କରିପାରିବ।
(ଘ) କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଜୀବନର ବିଜ୍ଞାନ
କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଜୀବନର ବିଜ୍ଞାନ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଷୟ। ଏହା ଜୀବନର ସନ୍ତୁଳନ ଏବଂ ସମନ୍ୱୟର ବିଜ୍ଞାନ। କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଜୀବନର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ନିଜର କେନ୍ଦ୍ରକୁ ଚିହ୍ନିବା ଏବଂ ସେହି କେନ୍ଦ୍ରରୁ ଜୀବନକୁ ପରିଚାଳିତ କରିବା।
ପ୍ରଥମତଃ, କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଜୀବନର ବିଜ୍ଞାନ ଆତ୍ମଜ୍ଞାନରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ନିଜକୁ ଜାଣିବା ହିଁ ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନର ଆଧାର। ଦ୍ୱିତୀୟତଃ, ଏହା ସନ୍ତୁଳନର ବିଜ୍ଞାନ। ଜୀବନର ସମସ୍ତ ଦିଗ—ଶାରୀରିକ, ମାନସିକ, ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଏବଂ ସାମାଜିକ—ମଧ୍ୟରେ ସନ୍ତୁଳନ ଆବଶ୍ୟକ।
ତୃତୀୟତଃ, କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଜୀବନର ବିଜ୍ଞାନ ଧ୍ୟାନ ଏବଂ ଏକାଗ୍ରତାର ବିଜ୍ଞାନ। ଧ୍ୟାନ ମାଧ୍ୟମରେ ମନକୁ ଶାନ୍ତ ଏବଂ ଏକାଗ୍ର କରାଯାଇପାରେ।
ଶେଷରେ, କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଜୀବନର ବିଜ୍ଞାନ ଏକ ସୁସ୍ଥ ଏବଂ ସୁଖୀ ଜୀବନର ଆଧାର। ଏହା ଆମକୁ ଜୀବନର ଅର୍ଥ ଏବଂ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବୁଝିବାରେ ସହାୟକ ହୁଏ।
(ଙ) ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ ଦାୟବଦ୍ଧତା
ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟର ଏକ ଗୌରବମୟ ଇତିହାସ ରହିଛି। ସାରଳା ଦାସ, ଜଗନ୍ନାଥ ଦାସ, ଫକୀର ମୋହନ ସେନାପତି ଏବଂ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଦାସ ଭଳି ମହାନ ଲେଖକମାନେ ଏହି ସାହିତ୍ୟକୁ ସମୃଦ୍ଧ କରିଛନ୍ତି। ତଥାପି, ଆଜିର ଯୁଗରେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟ ଅନେକ ଆହ୍ୱାନର ସମ୍ମୁଖୀନ।
ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ ପ୍ରଥମତଃ ଶିକ୍ଷାରେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଦ୍ୱିତୀୟତଃ, ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କୁ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତି ଆକର୍ଷିତ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ତୃତୀୟତଃ, ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ଡିଜିଟାଲ ବିଷୟବସ୍ତୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।
ଚତୁର୍ଥତଃ, ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକମାନଙ୍କୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଏବଂ ସମର୍ଥନ ଦିଆଯିବା ଆବଶ୍ୟକ। ପଞ୍ଚମତଃ, ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର ପ୍ରଚାର ଏବଂ ପ୍ରସାର ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ ଆବଶ୍ୟକ।
ଶେଷରେ, ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟର ଉନ୍ନତି ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କର ଦାୟିତ୍ୱ। ଏହା ଆମର ସଂସ୍କୃତି ଏବଂ ପରିଚୟର ଏକ ଅଂଶ।
୨. ନିମ୍ନଲିଖିତ ଯେକୌଣସି ପାଞ୍ଚଟି ରଡ଼ିକୁ ଉପଯୁକ୍ତ ଅର୍ଥ ପ୍ରକାଶ କରୁଥିବା ବାକ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର କର ୧୫ ମାର୍କ
(କ) ତୁଳସୀ ତୁଲ୍ୟ ପତ୍ରଭୁ ବାସ (ତୁଳସୀ ପରି ପବିତ୍ର; ପବିତ୍ରତାର ପ୍ରତୀକ)
→ ତୁଳସୀ ତୁଲ୍ୟ ପତ୍ରଭୁ ବାସ ପରି ତାଙ୍କର ଜୀବନ ପବିତ୍ର ଥିଲା।
(ଖ) ଗଜନର ପଣସ ଓଠନର ତେଲ (ଅନ୍ୟାୟ ଭାବରେ ଲାଭ ପାଇବା; ଅଯୋଗ୍ୟକୁ ଲାଭ)
→ ତାଙ୍କୁ ଏହି ଚାକିରି ଗଜନର ପଣସ ଓଠନର ତେଲ ପରି ଅଯୋଗ୍ୟ ଭାବରେ ମିଳିଲା।
(ଗ) ଗୋଦରା କୋଇଲି ଯେତେ ମାନେ ଗେହ୍ଲା (ଯେତେ ଆଦର କଲେ ମଧ୍ୟ ଗୁଣ ନ ବଦଳିବା)
→ ସେ ଗୋଦରା କୋଇଲି ଯେତେ ମାନେ ଗେହ୍ଲା ପରି, ଯେତେ ଆଦର କଲେ ମଧ୍ୟ ବଦଳିବ ନାହିଁ।
(ଘ) କବାଟିଆ ବଢ଼େଇ କାମ (ଅତି ସହଜ କାମ; ସାଧାରଣ କାମ)
→ ଏହି କାମ ତ କବାଟିଆ ବଢ଼େଇ କାମ ପରି ସହଜ।
(ଙ) ନିଆ ନଥାଉ ଧୂଆ (ଅସମ୍ଭବ କଥା; ଅତିଶୟୋକ୍ତି)
→ ତାଙ୍କର ଏହି ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ନିଆ ନଥାଉ ଧୂଆ ପରି ଅସମ୍ଭବ।
(ଚ) ପାପଡ଼ି ପୁଆଁ ପରି ଲାଗ (ଅତି ସହଜ ଏବଂ ସୁଖଦାୟକ ଲାଗିବା)
→ ତାଙ୍କୁ ଏହି କାମ ପାପଡ଼ି ପୁଆଁ ପରି ଲାଗୁଛି।
(ଛ) ଥପାକାଠେ ପଢ଼ିବା (ଅତି ସହଜରେ ପଢ଼ିବା; ଉପରି ଉପରି ପଢ଼ିବା)
→ ସେ ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ ଥପାକାଠେ ପଢ଼ିଛି, ତେଣୁ ଭଲ କରିପାରିବ ନାହିଁ।
୩. ନିମ୍ନଲିଖିତ ବିଶେଷଣ ଗୁଡ଼ିକରୁ ଯେକୌଣସି ଦୁଇଟିର ପ୍ରତ୍ୟେକଟିର ଏକ ଶହ ଶବ୍ଦ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କର ୨୦ ମାର୍କ
- (କ) ବକ୍ଷୁ ପବି ହେଲେ ବନ୍ଧୁ ହୁଏ
- (ଖ) ଧାର ପାଣି ପଥର କାଟେ
- (ଗ) ବାଇ ଦଳେ ବାଇ ମିଶେ
- (ଘ) ଶୀତ ନ ଥିଲେ ବସନ୍ତ ଜଣା ପଡ଼େ ନାହିଁ
- (ଙ) ହାତୀ ଚାଲିଲେ ଛାତି ଚିରେ
(ଖ) ଧାର ପାଣି ପଥର କାଟେ
“ଧାର ପାଣି ପଥର କାଟେ” ଏକ ଲୋକୋକ୍ତି ଯାହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ଏବଂ ଧୈର୍ଯ୍ୟଶୀଳ ପ୍ରୟାସ ଦ୍ୱାରା କଠିନ କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇପାରେ। ଏହା ଧୈର୍ଯ୍ୟ, ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ପରିଶ୍ରମ ଏବଂ ସ୍ଥିରତାର ଶକ୍ତିକୁ ଦର୍ଶାଏ।
ଏହି ଲୋକୋକ୍ତିର ମୂଳ ଧାରଣା ହେଉଛି—ଛୋଟ ଛୋଟ ପ୍ରୟାସ ଯଦି ନିରନ୍ତର ଭାବରେ କରାଯାଏ, ତେବେ ତାହା ବଡ଼ ବଡ଼ ଅସୁବିଧାକୁ ମଧ୍ୟ ଦୂର କରିପାରେ। ପାଣିର ଏକ ବୁନ୍ଦା ପଥର ଉପରେ ପଡ଼ିଲେ କିଛି ପ୍ରଭାବ ପକାଏ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଏକ ନିରନ୍ତର ଧାରା ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି ପଡ଼ିଲେ ପଥର ମଧ୍ୟ କଟିଯାଏ।
ଏହି ଲୋକୋକ୍ତି ଆମକୁ ଶିଖାଏ ଯେ ସଫଳତା ଏକ ରାତିରେ ଆସେ ନାହିଁ। ଏହା ଧୈର୍ଯ୍ୟ, ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ପରିଶ୍ରମ ଏବଂ ସ୍ଥିରତାର ଫଳ।
ଶେଷରେ, “ଧାର ପାଣି ପଥର କାଟେ” ଆମକୁ ଆଶା ଏବଂ ଧୈର୍ଯ୍ୟର ଶିକ୍ଷା ଦିଏ। ଯେତେ କଠିନ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉନା କାହିଁକି, ନିରନ୍ତର ପ୍ରୟାସ ଏବଂ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ତାହା ହାସଲ କରାଯାଇପାରେ।
(ଙ) ହାତୀ ଚାଲିଲେ ଛାତି ଚିରେ
“ହାତୀ ଚାଲିଲେ ଛାତି ଚିରେ” ଏକ ଲୋକୋକ୍ତି ଯାହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବ୍ୟକ୍ତିର କାର୍ଯ୍ୟ ବଡ଼ ପ୍ରଭାବ ପକାଏ। ଏହା ଶକ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରଭାବର ପ୍ରତୀକ।
ଏହି ଲୋକୋକ୍ତିର ମୂଳ ଧାରଣା ହେଉଛି—ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବ୍ୟକ୍ତିର ଗତିବିଧି ସମାଜରେ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣେ। ହାତୀ ଯେପରି ଚାଲିଲେ ଛାତି ଚିରେ, ସେପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବ୍ୟକ୍ତିର କାର୍ଯ୍ୟ ବଡ଼ ପ୍ରଭାବ ପକାଏ।
ଏହି ଲୋକୋକ୍ତି ସମାଜରେ ଅନେକ ଉଦାହରଣ ଦେଇଥାଏ। ଜଣେ ମହାନ ନେତା କିମ୍ବା ଚିନ୍ତକଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ସମାଜରେ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣେ।
ଶେଷରେ, “ହାତୀ ଚାଲିଲେ ଛାତି ଚିରେ” ଆମକୁ ଶକ୍ତିର ଦାୟିତ୍ୱ ବୁଝାଇଦିଏ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ନିଜର ଶକ୍ତି ସମାଜର ହିତ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।
୪. ନିମ୍ନଲିଖିତ ଯେକୌଣସି ପାଞ୍ଚଟିକୁ ଏକପଦରେ ପ୍ରକାଶ କର ୧୫ ମାର୍କ
| କ୍ରମ | ବାକ୍ୟାଂଶ | ଏକପଦ |
|---|---|---|
| (କ) | ଯାହା କରିବା ଉଚିତ | କର୍ତ୍ତବ୍ୟ |
| (ଖ) | ଯାହାର କିଛି ନାହିଁ | ନିର୍ଧନ |
| (ଗ) | ଯାହା କହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ | ଅକଥନୀୟ |
| (ଘ) | ଯାହାର ପରିମାଣ ନାହିଁ | ଅପରିମେୟ |
| (ଙ) | ଯାହା ଦେଖିବା ଉଚିତ | ଦର୍ଶନୀୟ |
| (ଚ) | ଯାହା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ | ଅକର୍ତ୍ତବ୍ୟ |
| (ଛ) | ଯାହାର ଅନ୍ତ ନାହିଁ | ଅନନ୍ତ |
୫. (କ) ନିମ୍ନଲିଖିତ ସମାର୍ଥକ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକରୁ ପାଞ୍ଚଟିର ଅର୍ଥ ଲେଖି ବାକ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର କର ୧୦ ମାର୍କ
| କ୍ରମ | ଶବ୍ଦ ଯୁଗଳ | ଅର୍ଥ | ବାକ୍ୟ |
|---|---|---|---|
| (i) | ଶଷ / ଶଷ | ଶେଷ / ଶେଷ | ଶଷ ହେଲା। / ଶଷ ଆସିଲା। |
| (ii) | ଉପାଦାନ / ଉପାଧାନ | ଉପାଦାନ / ଉପାଧାନ | ଉପାଦାନ ଦିଅ। / ଉପାଧାନ କର। |
| (iii) | ହୁଜନ / ହୁଜନ | ଏକ ପ୍ରକାର ଖେଳ / ଏକ ପ୍ରକାର ବାଦ୍ୟ | ହୁଜନ ଖେଳ। / ହୁଜନ ବାଜା। |
| (iv) | ତୃତ / ତୁତ | ତୃତ / ତୁତ | ତୃତ ହେଲା। / ତୁତ ହେଲା। |
| (v) | ବୃତ୍ତ / ବୃତ୍ତ | ବୃତ୍ତ / ବୃତ୍ତ | ବୃତ୍ତ ଦେଖ। / ବୃତ୍ତ କର। |
| (vi) | ଅସନ / ଅଶନ | ଆସନ / ଭୋଜନ | ଅସନ ଦିଅ। / ଅଶନ କର। |
୫. (ଖ) ନିମ୍ନଲିଖିତ ଯେକୌଣସି ପାଞ୍ଚଟିର ଅର୍ଥ ଲେଖି ବାକ୍ୟ ଗଠନ କର ୧୦ ମାର୍କ
| କ୍ରମ | ଶବ୍ଦ | ଅର୍ଥ | ବାକ୍ୟ |
|---|---|---|---|
| (i) | ହୃଦନଶ୍ଵର | ହୃଦୟର ଈଶ୍ୱର | ହୃଦନଶ୍ଵର ପୂଜା ହେଲା। |
| (ii) | ଉନ୍ନିତ | ଉନ୍ନତ | ସେ ଉନ୍ନିତ। |
| (iii) | ରତ | ଆସକ୍ତ | ସେ ରତ। |
| (iv) | ଶାକାର | ଶାକାର | ଶାକାର ହେଲା। |
| (v) | ସସୌଦସ୍ୟତା | ସୌଦସ୍ୟତା | ସସୌଦସ୍ୟତା ଦେଖ। |
| (vi) | ମିନତି | ମିନତି | ମିନତି କର। |
| (vii) | ଗ୍ରାମଦେଖାଗ | ଗ୍ରାମ ଦେଖିବା | ଗ୍ରାମଦେଖାଗ କର। |
୬. (କ) ନିମ୍ନଲିଖିତ ଯେକୌଣସି ପାଞ୍ଚଟି ଶବ୍ଦର ଦୁଇଟି ଲେଖାଏଁ ସମାର୍ଥବୋଧକ ଶବ୍ଦ ଲେଖ ୧୦ ମାର୍କ
| କ୍ରମ | ଶବ୍ଦ | ସମାର୍ଥବୋଧକ ଶବ୍ଦ |
|---|---|---|
| (i) | ବକାବ | ବକ, ବଗ |
| (ii) | ନିଥା | ନିଥା, ନିଥା |
| (iii) | ଶତୁ | ଶତ୍ରୁ, ଅରି |
| (iv) | ସମତନ | ସମତନ, ସମତନ |
| (v) | ଆନନ | ଆନନ, ଆନନ |
| (vi) | ଶାନ୍ତି | ଶାନ୍ତି, ଶାନ୍ତି |
୬. (ଖ) ନିମ୍ନଲିଖିତ ଯେକୌଣସି ପାଞ୍ଚଟି ଶବ୍ଦର ଗୋଟିଏ ଲେଖାଏ ସମାର୍ଥବୋଧକ ଶବ୍ଦ ଲେଖି ବାକ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର କର ୧୦ ମାର୍କ
| କ୍ରମ | ଶବ୍ଦ | ସମାର୍ଥବୋଧକ | ବାକ୍ୟ |
|---|---|---|---|
| (i) | ଏମୁଦ୍ | ଏମୁଦ୍ | ଏମୁଦ୍ ଦେଖ। |
| (ii) | ତଥ୍ | ତଥ୍ | ତଥ୍ କର। |
| (iii) | ଏପ୍ | ଏପ୍ | ଏପ୍ କର। |
| (iv) | ଶତୁ | ଶତ୍ରୁ | ଶତୁ ଆସିଲା। |
| (v) | ଆକାଶ | ଆକାଶ | ଆକାଶ ନୀଳ। |
| (vi) | ପବନ | ପବନ | ପବନ ବହୁଛି। |
୭. ନିମ୍ନଲିଖିତ ସୁଭ ଖବ ମଧ୍ୟରୁ ଯେକୌଣସି ପାଞ୍ଚଟି ପ୍ରୟୋଗ କରି ବାକ୍ୟ ଗଠନ କର ୧୦ ମାର୍କ
(କ) ଜେତାବତା (ଜିତିବାର ଇଚ୍ଛା)
→ ସୈନିକମାନଙ୍କର ଜେତାବତା ଦେଖି ସେନାପତି ଖୁସି ହେଲେ।
(ଖ) କାଗବପତ୍ର (କାଗଜ ପତ୍ର)
→ ସେ କାଗବପତ୍ରରେ ସବୁ ଲେଖି ରଖିଥିଲେ।
(ଗ) ଦେଡିପୁଟୁବା (ଦେଡ଼ି ପୁଟୁବା)
→ ଦେଡିପୁଟୁବା ପରି ସେ ଛୋଟ ଥିଲେ।
(ଘ) ପିଠାପଣା (ପିଠା ଏବଂ ପଣା)
→ ପର୍ବରେ ପିଠାପଣା ତିଆରି ହେଲା।
(ଙ) ଯଥାଥା (ଯଥାର୍ଥ)
→ ସେ ଯଥାଥା ଭାବରେ କଥା କହିଲେ।
(ଚ) ଭଙ୍ଗାଭଙ୍ଗି (ଭାଙ୍ଗିବା କାର୍ଯ୍ୟ)
→ ଭଙ୍ଗାଭଙ୍ଗି ପରେ ଘରଟି ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲା।
(ଛ) ଜାତିପତି (ଜାତିର ପତି)
→ ଜାତିପତି ସଭାରେ ଆସିଲେ।
୮. ନିମ୍ନ ପରିଚ୍ଛେଦଟିକୁ ପାଠ କରି ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକର ଉତ୍ତର ଲେଖ ୩୦ ମାର୍କ
ପରିଚ୍ଛେଦ: ୧୯୨୨ ମସିହାରେ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଜେଲରେ ସତ୍ୟାଗ୍ରହୀ ତାଙ୍କ ନିଜ ପକ୍ଷ ସମର୍ଥନ କରନ୍ତି ନାହିଁ। ଏହା ଅଭିଯୋଗକାରୀ ସାକ୍ଷୀ ଜେଲରେ ନିଜ ପକ୍ଷ ସମର୍ଥନପୂର୍ବକ କଥାବାର୍ତ୍ତା ଦାଖଲ ଓ ସାକ୍ଷୀ ହାଜର କରାଯିବା ଆଦି କାର୍ଯ୍ୟ ଅତୀତ। ସତ୍ୟାଗ୍ରହୀମାନେ ଗୋପବନ୍ଧୁ ନିଜ ପକ୍ଷର ସମର୍ଥନ କରିବାକୁ ମନା କରିଦେଲେ। ପୁରାତନ ଏସ୍.ପି. ଶ୍ରୀ ରାଜଗୁରୁ ଅଭିଯୋଗକାରୀ ପ୍ରଥମ ସାକ୍ଷୀଭାବେ ହାଜର ହୋଇଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଜମାନବନ୍ଦୀ ନିଆଯିବା ପରେ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଏହି ସାକ୍ଷୀ ଜେଲର କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟଙ୍କ ପଚାରିଲେ। ଗୋପବନ୍ଧୁ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ନ ଦେଲେ। ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ ତାଙ୍କୁ ଓଲଟା ପ୍ରଶ୍ନ କରିଦେଲେ। ଗୋପବନ୍ଧୁ କହିଲେ, “ଆପଣ ଏ ମୋକଦ୍ଦମାକୁ ଏତେ ପରିଶ୍ରମ କରି କରିବା ଏହା କୌଣସି ସ୍ୱର୍ଗର ଲାଭ ନୁହେଁ।” ଏହି ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେବା ବିଚାରପତିଙ୍କ ପାଇଁ କଷ୍ଟକର ଥିଲା। ବାରଣ ଅଭିଯୋଗ ପକ୍ଷ ସେ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ମୋକଦ୍ଦମା ନ ଥିଲା ଦେବ ନଥିଲେ ଏବଂ ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ ପକ୍ଷରେ ଆଦାଲତ ଅଭିଯୋଗ ଅନିଷ୍ଟରେ ରହିଥିଲେ। ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନରେ କିଛି ସମୟ ପାଇଁ ବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇଥିଲେ।
(କ) ଗୋପବନ୍ଧୁ କେଉଁ ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରି ଥିଲେ? [୬]
→ ଗୋପବନ୍ଧୁ ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟଙ୍କୁ ପଚାରିଥିଲେ ଯେ ଏହି ମୋକଦ୍ଦମାରେ ଏତେ ପରିଶ୍ରମ କରି କ’ଣ ସ୍ୱର୍ଗର ଲାଭ ହେବ?
(ଖ) ଗୋପବନ୍ଧୁ କାହିଁକି ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେଇ ନଥିଲେ? [୬]
→ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଜଣେ ସତ୍ୟାଗ୍ରହୀ ଥିଲେ। ସେ ବ୍ରିଟିଶ ଅଦାଲତ ଏବଂ ବ୍ରିଟିଶ ନ୍ୟାୟକୁ ସ୍ୱୀକାର କରୁନଥିଲେ। ତେଣୁ ସେ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେବାକୁ ମନା କରିଦେଇଥିଲେ।
(ଗ) ସାକ୍ଷୀ ଜେଲରେ ଗୋପବନ୍ଧୁ କ’ଣ କରିଥିଲେ? [୬]
→ ସାକ୍ଷୀ ଜେଲରେ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଜଣେ ସତ୍ୟାଗ୍ରହୀ ଭାବରେ ବ୍ରିଟିଶ ଅଦାଲତ ଓ ବ୍ରିଟିଶ ନ୍ୟାୟକୁ ସ୍ୱୀକାର କରି ନଥିଲେ ଏବଂ ତେଣୁ ସେ ସାକ୍ଷୀମାନଙ୍କୁ ଜେରା କରିବାକୁ ମନା କରିଦେଇଥିଲେ।
(ଘ) ବିଚାରପତି କ’ଣ ପାଇଁ ଚିନ୍ତାରେ ପଡ଼ିଥିଲେ? [୬]
→ ବିଚାରପତି ଚିନ୍ତାରେ ପଡ଼ିଥିଲେ ଯେ ଯଦି ଗୋପବନ୍ଧୁ ଖଲାସ ହୋଇଯିବେ, ତେବେ ଲୋକଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ସମ୍ଭାଳିବା କଷ୍ଟକର ହେବ।
(ଙ) ଶେଷରେ ଗୋପବନ୍ଧୁଙ୍କୁ କେତେ ଦିନ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯାଇଥିଲା? [୬]
→ ଶେଷରେ ଗୋପବନ୍ଧୁଙ୍କୁ ଦୁଇ ବର୍ଷ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
୯. ନିମ୍ନଲିଖିତ ପରିଚ୍ଛେଦଟିକୁ ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ କର ୩୦ ମାର୍କ
Original Passage: ‘Nuakhai’ known as ‘nabanna parva’ is a well known agricultural and social festival of Western Odisha. It is a festival of honour the new crop of the year when the paddy grows to its full form within the paddy plant, and also at the same time to honour the god of cultivation. Nuakhai is observed at home, in the family, in the month of Bhadrav. By the time of Nuakhai the ‘maldhan’, a type of paddy crop of Western Odisha is harvested. People offer this new crop to their traditional family deity, usually Mahalakshmi and pray to her to bliss the family members to live in plenty, peace and happiness for the coming year.
ଓଡ଼ିଆ ଅନୁବାଦ:
‘ନୁଆଖାଇ’ ଯାହାକି ‘ନବାନ୍ନ ପର୍ବ’ ଭାବରେ ଜଣାଯାଏ, ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କୃଷି ଏବଂ ସାମାଜିକ ପର୍ବ। ଏହା ବର୍ଷର ନୂତନ ଫସଲକୁ ସମ୍ମାନ ଜଣାଇବାର ପର୍ବ, ଯେତେବେଳେ ଧାନ ଗଛ ମଧ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପ ଧାରଣ କରେ ଏବଂ ସେହି ସମୟରେ କୃଷି ଦେବତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ ଜଣାଯାଏ। ନୁଆଖାଇ ଘରେ, ପରିବାରରେ, ଭାଦ୍ର ମାସରେ ପାଳନ କରାଯାଏ। ନୁଆଖାଇ ସମୟକୁ ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ‘ମାଲଧାନ’ ନାମକ ଏକ ପ୍ରକାରର ଧାନ ଫସଲ ଅମଳ କରାଯାଏ। ଲୋକମାନେ ଏହି ନୂତନ ଫସଲକୁ ସେମାନଙ୍କର ପାରମ୍ପରିକ ପରିବାର ଦେବତା, ସାଧାରଣତଃ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି ଏବଂ ଆଗାମୀ ବର୍ଷ ପାଇଁ ପରିବାର ସଦସ୍ୟମାନେ ପ୍ରଚୁରତା, ଶାନ୍ତି ଏବଂ ସୁଖରେ ରହିବା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରନ୍ତି।
୧୦. ନିମ୍ନଲିଖିତ ପରିଚ୍ଛେଦର ସାରାଂଶ ପ୍ରାୟ ଦୁଇଶହ ଶବ୍ଦ ମଧ୍ୟରେ ଲେଖ। ଏହା ଯଥାସମ୍ଭବ ନିଜ ଭାଷାରେ ଲେଖା ହେବା ଆବଶ୍ୟକ। ଶେଷରେ ବ୍ୟବହୃତ ଶବ୍ଦ ସଂଖ୍ୟା ଉଲ୍ଲେଖ କର ୪୦ ମାର୍କ
ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ବ୍ୟକ୍ତିର ସାମଗ୍ରିକ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ବା ସ୍ୱାତନ୍ତ୍ର୍ୟର ପରିଚାୟକ। ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱକୁ ବ୍ୟକ୍ତି ନିର୍ମାଣ କରେ ଓ ସମଗ୍ର ଜୀବନ ତାହା ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବାର ସାଧନା କରୁଥାଏ। ଜଣେ ପିଲା ହସି, ମିଠାକଥା କହି, ଆଦର କରି ଅନ୍ୟର ମନ ନେଇପାରେ, ମାତ୍ର ଜଣେ ଖୁବ୍ ରୂପବାନ୍, ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷିତ ଧନୀବ୍ୟକ୍ତି ନିଜର ଅହଂକାର ନେଇ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଆଗରେ ହେଉ ମନେ ହୁଏ।
ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱର ଗଠନ ସମ୍ପର୍କରେ ମନସ୍ତତ୍ତ୍ୱବିଦ୍ୟାମାନେ ଅନେକ ପରୀକ୍ଷା କରି ବିଭିନ୍ନ ତତ୍ତ୍ୱ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି। ଏଠାରେ କିନ୍ତୁ ଆମେ ବଞ୍ଚୁଥିବା ଜୀବନର କେତେକ ଅତି ସାଧାରଣ କଥା ହିଁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା। କଥାରେ ଅଛି “ଚାଟଶାଳୀର ପିଲା ଚାଟ”। ପୁଣି କୁହାଯାଏ “ଯାହାର ବାପା ଚେଡ଼ ଘୋଡ଼ା, ତା’ର ପୁଅ ଥୋଡ଼ା ଥୋଡ଼ା”। ପରମ୍ପରା ଓ ପିଲାଦିନ ହିଁ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ନିର୍ମାଣରେ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥାଏ।
ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ହେଉଛି ବ୍ୟକ୍ତିର ସାମଗ୍ରିକ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଏବଂ ସ୍ୱାତନ୍ତ୍ର୍ୟର ପରିଚାୟକ। ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜେ ନିଜର ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ନିର୍ମାଣ କରେ ଏବଂ ସମଗ୍ର ଜୀବନ ତାହାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବାର ସାଧନା କରେ। ଜଣେ ହସି, ମିଠାକଥା କହି ଏବଂ ଆଦର କରି ଅନ୍ୟର ମନ ଜିଣିପାରେ, ମାତ୍ର ଜଣେ ରୂପବାନ, ଶିକ୍ଷିତ ଏବଂ ଧନୀ ବ୍ୟକ୍ତି ଅହଂକାର ଯୋଗୁଁ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଖରେ ହେୟ ମନେ ହୁଏ।
ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଗଠନ ସମ୍ପର୍କରେ ମନସ୍ତତ୍ତ୍ୱବିଦ୍ୟାମାନେ ଅନେକ ତତ୍ତ୍ୱ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି। ପରମ୍ପରା ଏବଂ ପିଲାଦିନ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ନିର୍ମାଣରେ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରେ। “ଚାଟଶାଳୀର ପିଲା ଚାଟ” ଏବଂ “ଯାହାର ବାପା ଚେଡ଼ ଘୋଡ଼ା, ତା’ର ପୁଅ ଥୋଡ଼ା ଥୋଡ଼ା” ପରି ଲୋକୋକ୍ତି ଏହା ପ୍ରମାଣ କରେ।
📊 ମାର୍କିଂ ସ୍କିମ୍ ସାରାଂଶ
| ପ୍ରଶ୍ନ | ବିଷୟବସ୍ତୁ | ମାର୍କ |
|---|---|---|
| ୧ | ପ୍ରବନ୍ଧ (ଯେକୌଣସି ଗୋଟିଏ; ସମସ୍ତ ପାଞ୍ଚଟି ମାଡେଲ ଉତ୍ତର) | ୧୦୦ |
| ୨ | ରଡ଼ି (୫ × ୩) | ୧୫ |
| ୩ | ବିଶେଷଣ ବ୍ୟାଖ୍ୟା (୨ × ୧୦) | ୨୦ |
| ୪ | ଏକପଦ (୫ × ୩) | ୧୫ |
| ୫(କ) | ସମାର୍ଥକ ଶବ୍ଦ (୫ × ୨) | ୧୦ |
| ୫(ଖ) | ଶବ୍ଦାର୍ଥ ଓ ବାକ୍ୟ (୫ × ୨) | ୧୦ |
| ୬(କ) | ସମାର୍ଥବୋଧକ ଶବ୍ଦ (୫ × ୨) | ୧୦ |
| ୬(ଖ) | ସମାର୍ଥବୋଧକ ଓ ବାକ୍ୟ (୫ × ୨) | ୧୦ |
| ୭ | ସୁଭ ଖବ (୫ × ୨) | ୧୦ |
| ୮ | ପରିଚ୍ଛେଦ ପ୍ରଶ୍ନୋତ୍ତର (୫ × ୬) | ୩୦ |
| ୯ | ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ | ୩୦ |
| ୧୦ | ସାରାଂଶ | ୪୦ |
| ମୋଟ | ୩୦୦ | |
